2015 yılında Diyarbakır'ın Sur ilçesinde yaşanan çatışma ve operasyonlar sebebi ile pek çok vatandaşın evi ve işyeri zarar görmüş veya yıkılmıştır. Sürecin bitmesinden sonra Sur ilçesinin pek çok mahallesi hakkında acele kamulaştırma kararı alınmış ve akabinde taşınmazlar yıkılmaya başlanmıştır. Tarihi Sur içinde yaşayan vatandaşların büyük kısmı çok ciddi mağduriyetler yaşamıştır.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı vatandaşın mağduriyetini gidermek bakımından kamulaştırma kararı alınan taşınmazlar ile ilgili olarak üç seçenek sunmuş ve yine kira yardımı, akdi ve nakdi yardım çalışması başlatmıştır.
Seçeneklerden biri de Sur ilçesinin kültür ve tarihine uygun evlerin inşa edilip eski sahiplerine verilmesiydi. Ancak Sözleşme imzalayan vatandaşa aradan geçen 5 yıla rağmen inşa edilen evler teslim edilmemiştir. Yine son süreçte verilen kira yardımı da kesilmiştir.
Yakın zamanda basına da yansıdığı üzere vatandaşlar telefon ile aranıp sözleşmelerinin tek taraflı olarak feshedildiği bildirilmiştir. Yine basına yansıyan haberlere göre yeni inşa edilen ev ve iş yerlerin üçüncü kişilere menfaat karşılığı devredileceği ve rant devşirileceği iddia edilmektedir.
Sözlü fesih sonrası Diyarbakır Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne giden vatandaşlara önceden matbu olarak hazırlanmış dilekçeyi imzalamaları istenmiştir. Bu dilekçe ile sanki vatandaş kendi rızası ile Sur içinde inşa edilen evlerden vazgeçmiş gibi bir hukuki durum yaratılmaya çalışılmıştır.
Diyarbakır Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü önüne giden vatandaşlar sorunların çözülememesi sebebi ile tepki göstermiş ancak Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tepkilere rağmen açıklama yapmayıp sessiz kalmıştır.
Şubemiz tarafından konunun gündeme gelmesi üzerine araştırma başlatılmış, bir kısım vatandaşların başvurduğu ve konu ile alakalı olarak basın açıklaması yapan TMMOB Diyarbakır Şubesi ile görüşülmüştür. Görüşmede vatandaş beyanları ve iddiaları sözlü olarak tarafımıza iletilmiştir.
Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ile görüşülüp iddialar dile getirilip sorulduğunda; İl Müdürü konu ile ilgili herhangi bir açıklama yapamayacaklarını ve yine görüş beyan edemeyeceklerini ifade etmiştir.
Konu ile ilgili yapılan araştırmalarda Bakan Murat KURUM’un bizzat açıklama yapacağı bilgisine ulaşılmasına rağmen aradan geçen sürede herhangi bir açıklama yapılmamıştır.
Süreç bir bütün olarak değerlendirildiğinde;
İdare hukuku'nun temel prensibi olan yazılılık ilkesinin ihlal edilerek sürecin sözlü olarak yürütüldüğü ve bu sebeple vatandaşın elinde sözleşme, fesih beyanının olmadığı,
Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Merkez ve Diyarbakır teşkilatının resmî açıklama yapmadığı gibi taraflarının ve kamuoyunun doğru ve güvenilir bir şekilde bilgilendirilmediği,
Rant iddiaları ile ilgili bir soruşturmanın başlatılmadığı,
Bu sebeplerle ; Bilgi Edinme ve Mülkiyet Haklarının ihlal edildiği tespiti ile rant iddiaları ile ilgili etkin bir soruşturma yürütülmesini, Hak ihlallerin ortadan kaldırılarak mağduriyetlerin bir an önce giderilmesini talep ederiz.
